والد بیثبات و والد حمایتگر افراطی: دو سبک آسیبزا
یکی محیط امن کودک را پیشبینیناپذیر میکند و دیگری با حمایت بیش از اندازه، او را از توانمندیهایش دور میکند. هر دو سبک را بشناسیم.
در میان سبکهای مختلف فرزندپروری، دو دسته والد را داریم که باعث شکلگیری ارتباط ناایمن در فرزندشان میشوند.
۱. والد بیثبات
یعنی پدر و مادرهایی که الگوی رفتاری و ارتباطی ثابت و یکسانی با فرزندشان ندارند و به اصطلاح عامیانه دمدمیمزاج هستند؛ آنها محیط امن کودک را به محیطی پیشبینیناپذیر و ناامن تبدیل میکنند.
در چنین سبکی از فرزندپروری، کودک دائم در حال ارزیابی رفتار بعدی والدینش است و این موضوع ذهن او را درگیر و مضطرب میکند؛ چون نمیداند بعد از کار یا رفتارش قرار است چه واکنشی از پدر و مادرش ببیند یا تصمیم آنها چه خواهد بود. چنین والدینی قطعاً قاطعیت و ثبات تربیتی ندارند و این کودک را سردرگم و آشفته میکند.
۲. والد حمایتگر افراطی
یعنی پدر و مادرهایی که فرزندشان را بیش از حد به خود وابسته میکنند؛ تا جایی که کودک فکر میکند دنیا و محیط اطرافش جای بسیار ناامنی است و حتماً باید یک نفر حمایتگر حضور داشته باشد و از او مراقبت کند تا احساس امنیت کند.
این دسته از والدین دچار یک خطای فکری یا شناختی هستند: اینکه هرچه حمایت ما از فرزندمان بیشتر باشد، او فرد موفقتری خواهد شد. اما چهبسا همین حمایت افراطی، کودک را دچار حس ناتوانی کند و از شکوفا شدن توانمندیهای بالقوهاش جلوگیری کند.
چنین کودکی وقتی در شرایط بحرانی و موقعیتهای سخت جامعه یا زندگی قرار میگیرد، حس ناخوشایند ناامیدی و ناامنی در درونش شکل میگیرد و نمیتواند برای مشکلش راه چارهای پیدا کند. با گذشت زمان، کمکم حس ناکافی بودن و ناامیدی در او شکل میگیرد و در مسائل کاری، ارتباطی یا روزمرهٔ خود آسیب میبیند.