تمومه رسانه و خدمات حقوقی، ورزشی و کودک
مشاوره کودک

والد بی‌ثبات و والد حمایت‌گر افراطی: دو سبک آسیب‌زا

یکی محیط امن کودک را پیش‌بینی‌ناپذیر می‌کند و دیگری با حمایت بیش از اندازه، او را از توانمندی‌هایش دور می‌کند. هر دو سبک را بشناسیم.

کودکی در مسیری ایستاده و به آسمانی نگاه می‌کند که نیمی آفتابی و نیمی بارانی است
کودکی در مسیری ایستاده و به آسمانی نگاه می‌کند که نیمی آفتابی و نیمی بارانی است

در میان سبک‌های مختلف فرزندپروری، دو دسته والد را داریم که باعث شکل‌گیری ارتباط ناایمن در فرزندشان می‌شوند.

۱. والد بی‌ثبات

یعنی پدر و مادرهایی که الگوی رفتاری و ارتباطی ثابت و یکسانی با فرزندشان ندارند و به اصطلاح عامیانه دمدمی‌مزاج هستند؛ آن‌ها محیط امن کودک را به محیطی پیش‌بینی‌ناپذیر و ناامن تبدیل می‌کنند.

در چنین سبکی از فرزندپروری، کودک دائم در حال ارزیابی رفتار بعدی والدینش است و این موضوع ذهن او را درگیر و مضطرب می‌کند؛ چون نمی‌داند بعد از کار یا رفتارش قرار است چه واکنشی از پدر و مادرش ببیند یا تصمیم آن‌ها چه خواهد بود. چنین والدینی قطعاً قاطعیت و ثبات تربیتی ندارند و این کودک را سردرگم و آشفته می‌کند.

۲. والد حمایت‌گر افراطی

یعنی پدر و مادرهایی که فرزندشان را بیش از حد به خود وابسته می‌کنند؛ تا جایی که کودک فکر می‌کند دنیا و محیط اطرافش جای بسیار ناامنی است و حتماً باید یک نفر حمایتگر حضور داشته باشد و از او مراقبت کند تا احساس امنیت کند.

مادری در روز آفتابی چتر بزرگی روی سر کودکش گرفته و کودک بازی بچه‌های دیگر را تماشا می‌کند
حمایت بیش از اندازه، فرصت تجربه کردن و شکوفا شدن را از کودک می‌گیرد.

این دسته از والدین دچار یک خطای فکری یا شناختی هستند: اینکه هرچه حمایت ما از فرزندمان بیشتر باشد، او فرد موفق‌تری خواهد شد. اما چه‌بسا همین حمایت افراطی، کودک را دچار حس ناتوانی کند و از شکوفا شدن توانمندی‌های بالقوه‌اش جلوگیری کند.

چنین کودکی وقتی در شرایط بحرانی و موقعیت‌های سخت جامعه یا زندگی قرار می‌گیرد، حس ناخوشایند ناامیدی و ناامنی در درونش شکل می‌گیرد و نمی‌تواند برای مشکلش راه چاره‌ای پیدا کند. با گذشت زمان، کم‌کم حس ناکافی بودن و ناامیدی در او شکل می‌گیرد و در مسائل کاری، ارتباطی یا روزمرهٔ خود آسیب می‌بیند.

بازگشت به بخش کودک